Hướng dẫn
Clean một trang manga thế nào?

Clean một trang manga là xóa chữ gốc để đặt bản dịch vào. Chữ trong bong bóng trắng trơn chỉ cần tô phẳng. Chữ trên tram (screentone) cần clone mẫu chấm. Chữ và từ tượng thanh đè lên tranh cần redraw: bạn dựng lại nét và tông mà chữ đã che, để độc giả không thấy chỗ vá.
Mục lục
- Người clean manga làm gì?
- Tô phẳng và redraw khác nhau thế nào?
- Clean chữ trong bong bóng thoại thế nào?
- Clean chữ trên tram thế nào?
- Redraw tranh dưới chữ và từ tượng thanh thế nào?
- Nên xóa từ tượng thanh hay giữ lại?
- Người clean manga dùng công cụ gì?
- Clean một trang manga từng bước thế nào?
- Những lỗi clean thường gặp là gì?
Hướng dẫn này giải thích tô phẳng và redraw, chữ trên tram, xóa từ tượng thanh, các công cụ người clean dùng và danh sách từng bước. Clean luôn đi trước typeset trong mọi quy trình dịch.
Người clean manga làm gì?
Người clean xóa chữ gốc và sửa lỗi của bản scan. Bài Wikipedia về scanlation mô tả clean là xóa chữ gốc, sửa vết bẩn của bản scan và chỉnh độ sáng, độ tương phản để trang trông như tập chính thức. Bài cũng ghi rằng xóa chữ đè trên tranh để lại những chỗ trống, được để nguyên hoặc vẽ lại, thường cũng do người clean làm.
Với bản raw kỹ thuật số, phần việc scan không còn, nhưng phần việc chữ vẫn còn. Mọi bong bóng vẫn phải được làm trống, và mọi từ tượng thanh vẽ trong tranh vẫn cần một quyết định.
Tô phẳng và redraw khác nhau thế nào?
| Cách làm | Dùng ở đâu | Làm thế nào | Thời gian |
|---|---|---|---|
| Tô phẳng | Chữ trong bong bóng trắng trơn hoặc một màu phẳng | Chọn phần trong bong bóng và tô bằng màu bong bóng | Vài giây mỗi bong bóng |
| Clone | Chữ trên tram đều hoặc tông phẳng | Clone cùng mẫu từ ngay cạnh chữ, với các chấm thẳng hàng | Vài phút |
| Redraw | Chữ hoặc từ tượng thanh đè lên nét, chuyển màu, khuôn mặt, nền | Vẽ lại các nét bị mất, clone phần tô, dựng lại chuyển màu | Vài phút đến vài giờ |
| Để nguyên và ghi chú | Khi nhóm giữ từ tượng thanh gốc | Không xóa. Đặt một bản dịch nhỏ bên cạnh | Không tốn |
Redraw là phục chế tranh. Hướng dẫn redraw của Bakkin đặt mục tiêu rất rõ: người redraw thành công khi độc giả không phân biệt được đâu là tranh gốc.
Clean chữ trong bong bóng thoại thế nào?
- Chọn phần bên trong bong bóng. Dùng magic wand hoặc chọn tự động vùng trắng, rồi nới vùng chọn thêm vài pixel để phủ cạnh khử răng cưa của chữ. Đừng nới vào viền bong bóng.
- Tô bằng màu bong bóng. Trắng tinh với phần lớn manga in. Lấy mẫu màu với bong bóng webtoon có màu hoặc ngả màu.
- Kiểm tra bong bóng chạm vào tranh. Một số bong bóng không có viền kín, hoặc chữ vượt qua viền. Những chỗ đó cần tạo mặt nạ bằng tay.
- Giữ nguyên viền. Phần tô ăn vào nét viền làm bong bóng trông như bị vỡ.
Các công cụ tự động giờ làm tốt bước này. PanelCleaner, một công cụ mã nguồn mở (GPL-3.0), nhận diện chữ và tạo mặt nạ cho bong bóng dễ. README của chính nó ghi rằng công cụ được "thiết kế để clean bong bóng dễ", không xóa chữ ngoài bong bóng, và bỏ qua bong bóng nó không clean được đến mức đạt.
Clean chữ trên tram thế nào?
Tram (screentone) là mẫu chấm mà manga in dùng để tạo màu xám. Nếu bạn xóa chữ trên tram rồi tô màu xám, chỗ vá sẽ lộ. Hãy clone mẫu chấm thay vào. Các mẹo dưới đây lấy từ hướng dẫn của Bakkin và hai chủ đề trên MangaHelpers do người clean viết:
- Làm thẳng trang trước. Cách làm của Bakkin giả định trang đã được làm thẳng chính xác, để các chấm chạy thành hàng thẳng.
- Tram đều: clone từ vùng tram gần đó và xếp các chấm thẳng hàng. Một người clean trên MangaHelpers dùng cọ cứng 100%, clone trên một lớp trống mới với nguồn clone đặt là Aligned, và đặt khoảng cách cọ (spacing) là 1%.
- Tram chuyển màu: clone từ cùng dải chuyển màu. Với chuyển màu dọc, Bakkin giữ độ lệch dọc bằng 0 và xếp chấm thẳng hàng theo chiều ngang.
- Làm việc dưới lớp levels. Bakkin đặt các lớp redraw dưới lớp levels, để sau này chỉnh levels mà không hỏng gì.
- Tô mẫu cho vùng lớn: một người clean khác trên MangaHelpers sao chép 4 đến 6 hàng chấm, lưu thành mẫu (Edit > Define Pattern) và tô bằng mẫu đó, kèm một dải chuyển màu bên trên cho tông nhạt dần.
Redraw tranh dưới chữ và từ tượng thanh thế nào?
Hướng dẫn của Bakkin chia hình thành hai phần: nét cấu trúc (đường viền, nếp gấp, tóc, khuôn mặt, cạnh nền) và phần tô (màu phẳng và tram). Họ vẽ lại nét bằng Pen Tool và phần lớn tram bằng công cụ Clone, và nói hai việc này chiếm hơn 90% thời gian redraw.
- Xóa chữ trên một bản sao của tranh.
- Vẽ lại từng nét bị mất bằng công cụ pen, theo hướng nó sẽ chạy tiếp. Dùng ít điểm neo.
- Tô viền đường path bằng một cọ có độ dày khớp với nét của họa sĩ.
- Clone phần tô quanh các nét mới: tram, chuyển màu hoặc màu phẳng.
- So sánh ở 100% và ở cỡ đọc. Chỗ vá phải biến mất ở cả hai.
Từ tượng thanh là phần khó nhất. Chúng lớn, vẽ đè lên hành động, và thường che một khuôn mặt hoặc một vật đang chuyển động. Trên webtoon màu, một từ tượng thanh có thể nằm đè cùng lúc lên một dải chuyển màu tô vẽ, một vầng sáng và các đường chuyển động. Đó là lý do dịch từ tượng thanh tốn nhiều giờ nhất trong bản địa hóa do người làm.

Nên xóa từ tượng thanh hay giữ lại?
Tùy bản phát hành. Nhiều manga chính thức giữ từ tượng thanh tiếng Nhật và thêm một bản dịch tiếng Anh nhỏ bên cạnh, vì chữ gốc là một phần của tranh. Những bản khác thay hẳn. Trên màn hình điện thoại, phụ đề nhỏ cạnh một từ tượng thanh lớn có thể khó đọc, nên hãy nghĩ đến cỡ đọc trước khi chọn.
| Lựa chọn | Việc clean | Việc typeset | Độc giả thấy |
|---|---|---|---|
| Giữ và ghi phụ đề | Không có | Chữ nhỏ gần từ tượng thanh | Tranh gốc, kèm một bản dịch |
| Thay thế | Xóa hết và redraw | Một từ tượng thanh mới bằng ngôn ngữ đích | Một trang đọc như bản gốc |
| Giữ, không dịch | Không có | Không có | Tranh gốc, độc giả không hiểu nghĩa |
Từ điển từ tượng thanh tiếng Nhật và tiếng Hàn của chúng tôi liệt kê nghĩa của từng từ, để bạn ghi phụ đề hoặc redraw cho đúng.
Người clean manga dùng công cụ gì?
| Công cụ | Chi phí | Hợp với |
|---|---|---|
| Adobe Photoshop | Thuê bao | Clone stamp, healing brush, đường pen, content-aware fill. Công cụ mà phần lớn hướng dẫn của fan mặc định dùng. |
| Clip Studio Paint | Mua một lần hoặc thuê bao | Công cụ tô và chọn tự động, công cụ tram |
| GIMP | Miễn phí | Công cụ clone và heal, path. Hướng dẫn của Bakkin nói một thành viên cũ đã dùng nó rất thành công. |
| PanelCleaner | Miễn phí (GPL-3.0) | Clean tự động bong bóng dễ. Không xử lý chữ trên tranh. |
| Bublate | $3 cho một chương webtoon tối đa 20 phân đoạn, tối đa $0,60 mỗi trang manga, 30 tín dụng miễn phí | Xóa chữ trong bong bóng và trên tranh, vẽ lại từ tượng thanh bằng ngôn ngữ đích. Bạn kiểm tra từng trang trong trình chỉnh sửa. |
Tính năng clean của Bublate làm lượt đầu tiên cho cả một chương: tô phẳng chỗ bong bóng trơn, inpainting chỗ chữ nằm trên tranh, và vẽ lại từng từ tượng thanh với kích thước, góc nghiêng, màu và viền của bản gốc. Sau đó người clean sửa những chỗ cần mắt người. Xem bảng giá.
Clean một trang manga từng bước thế nào?
- Chuẩn bị bản raw. Làm thẳng bản scan, chỉnh levels để trắng là trắng và đen là đen. Bỏ qua bước này với bản raw kỹ thuật số sạch.
- Đánh dấu mọi chữ. Bong bóng, chữ bên lề, biển hiệu và từ tượng thanh. Ghi lại từ tượng thanh nào nhóm sẽ thay.
- Tô phẳng các bong bóng trơn.
- Clone chữ trên tram đều.
- Redraw chữ trên nét và chuyển màu, nét trước, phần tô sau.
- Xóa và redraw các từ tượng thanh bạn sẽ thay.
- Kiểm tra ở 100% và ở cỡ đọc. Tìm mảng xám, viền bị vỡ và chấm lệch hàng.
- Lưu trang đã clean kèm các lớp và gửi cho người typeset.
Những lỗi clean thường gặp là gì?
- Mảng xám ở chỗ tram bị tô thay vì clone.
- Viền bong bóng bị vỡ vì phần tô lan quá xa.
- Cạnh khử răng cưa còn sót: một bóng mờ màu xám của từng chữ.
- Chấm lệch hàng ở mép mảng clone.
- Mẫu clone lặp lại đến mức mắt nhận ra.
- Nét bị đứt ở chỗ từ tượng thanh từng nằm, thay vì chạy tiếp.
Câu hỏi thường gặp
Người clean manga là gì?
Người clean manga xóa chữ gốc khỏi các trang và sửa lỗi bản scan, như vết bẩn và độ tương phản kém, để chữ dịch được typeset vào. Ở phần lớn các nhóm, người clean cũng redraw phần tranh nằm dưới chữ.
Redraw manga là gì?
Redraw là dựng lại phần tranh nằm dưới chữ hoặc từ tượng thanh sau khi chữ bị xóa. Việc này dùng đường pen cho nét cấu trúc và công cụ clone cho tram và phần tô. Redraw tốt là redraw độc giả không nhận ra.
Phần mềm có clean manga tự động được không?
Được, với phần lớn bong bóng. Những công cụ như PanelCleaner clean bong bóng dễ và bỏ qua bong bóng khó. Chữ trên tranh và từ tượng thanh cần inpainting hoặc redraw. Bublate làm cả hai ở lượt đầu tiên, rồi một người kiểm tra kết quả.
Phần khó nhất của clean là gì?
Từ tượng thanh và chữ trên tram chuyển màu. Cả hai cần redraw khớp chính xác độ dày nét và mẫu chấm, và một từ tượng thanh thường che một khuôn mặt hoặc vật đang chuyển động, để lại nhiều tranh nhất cần dựng lại.
Có cần Photoshop để clean manga không?
Không. GIMP miễn phí và có công cụ clone, heal và path, và hướng dẫn của Bakkin ghi nhận kết quả tốt với nó. Clip Studio Paint cũng dùng được. Phần lớn hướng dẫn cũ của fan mặc định dùng Photoshop, nên tên menu có thể khác với công cụ của bạn.
Nguồn
- Wikipedia, Scanlation · kiểm tra
- Bakkin, Hướng dẫn redraw · kiểm tra
- VoxelCubes, PanelCleaner trên GitHub (GPL-3.0) · kiểm tra
- Diễn đàn MangaHelpers, Redraw cho bản scan chất lượng cao (phần 1) · kiểm tra
- Diễn đàn MangaHelpers, Mẹo clone và redraw · kiểm tra